Czy ktoś Cię naciska lub grozi?
„Pewien mężczyzna zadzwonił do mnie, mówiąc, że dzwoni z urzędu skarbowego i że popełniłem błąd w złożonym cztery lata temu zeznaniu podatkowym. Powiedział, że policja jest już w drodze do mojego domu, ale mogę powstrzymać aresztowanie, jeśli natychmiast zapłacę PLN 2000 kary.”
„Bardzo się wystraszyłem, że pójdę do więzienia, więc od razu przelałem pieniądze. Dopiero później zdałem sobie sprawę, że policja nigdy nie prosiłaby o wpłatę zaległych podatków przez telefon”.
Podsumowanie
Ta sytuacja to przykład oszustwa, w którym wykorzystuje się groźby, aby wyłączyć ofiary logiczne myślenie. Oszuści podszywają się pod policjantów, urzędników podatkowych lub sądowych i twierdzą, że wydano za nami nakaz aresztowania. Liczą na to, że w ten sposób wywołają natychmiastowy, intensywny strach lub panikę.
Inną często spotykaną i mocno stresującą odmianą oszustwa jest tzw. sekszantaż. W takim przypadku przestępca wysyła wiadomość e-mail, w której twierdzi, że włamał się do kamery internetowej ofiary i nagrał kompromitujący materiał. Grozi on wysłaniem nagrań do wszystkich osób z listy kontaktów, w tym rodziny, przyjaciół i pracodawców, chyba że otrzyma okup.
Przestępcy wiedzą, że gdy jesteś wystraszony, prawdopodobnie zaczniesz szukać najszybszego możliwego rozwiązania, zamiast kwestionować prawdziwość groźby. Mogą zażądać, abyś nie rozłączał się, izolując cię w ten sposób od innych, a następnie nalegać na natychmiastową wpłatę.
Często występujące sygnały ostrzegawcze
- Zidentyfikuj wywieraną presję. Pamiętaj, że prawdziwi urzędnicy zawsze postępują zgodnie z formalnymi procedurami prawnymi wymagającymi dokumentacji, a prawowity urzędnik zawsze da Ci czas na zasięgnięcie porady prawnej lub zweryfikowanie roszczenia za pośrednictwem oficjalnych kanałów.
- Sprawdź metodę płatności. Pamiętaj, że żadna poważna instytucja rządowa, policja ani sąd nigdy nie zażąda zapłaty grzywny lub uregulowania jakiejkolwiek innej należności za pośrednictwem kart podarunkowych. Płatności takie nie podlegają bowiem oficjalnej procedurze reklamacyjnej, co w praktyce uniemożliwia odzyskanie przelanych w ten sposób środków.
Dobre praktyki bezpieczeństwa
- Natychmiast zakończ kontakt: Jeśli otrzymane połączenie telefoniczne lub e-mail wzbudza w Tobie poczucie zagrożenia lub wstydu, natychmiast zakończ interakcję. Odłóż słuchawkę lub zamknij wiadomość e-mail. Nagłe przerwanie kontaktu to najszybszy sposób na przerwanie psychicznej kontroli, jaką oszust próbuje nad Tobą zyskać.
- Weryfikuj roszczenie niezależnie: jeśli obawiasz się potencjalnej kary prawnej, nie korzystaj z żadnych informacji kontaktowych podanych przez osobę Cię w ten sposób nękaną. Zamiast tego znajdź oficjalny numer telefonu swojej lokalnej stacji policji lub odpowiedniego departamentu rządowego na zaufanej stronie internetowej.
- Zgłoś problem: oszuści liczą na to, że wstydzisz się i nic nikomu nie opowiesz. Porozmawiaj z zaufanym przyjacielem lub członkiem rodziny na temat swojej sytuacji. Zewnętrzna perspektywa pomoże Ci dostrzec niespójności w historii, którą wymyślił oszust. Jeśli jesteś szantażowany, skontaktuj się z policją lub organizacją pomagającą ofiarom przestępstw.